Sağlık.net

Çocuk Hastalıkları

Yenidoğan Sarılığı: Belirtileri, tanısı ve tedavisi

  • Delicious

Yenidoğan sarılığı

İnsan hayatının ilk 28 günlük sürecine yenidoğan dönemi denir. Zamanında doğan yenidoğan bebeklerin %60’ında; erken doğan bebeklerin ise %80’inde yenidoğan sarılığı görülür. Yenidoğan bebeklerde görülen sarılıkların çoğu fizyolojik sarılıktır; yani belli bir tehlike sınırını aşmaz ve bir iki haftada kendiliğinden geçer.

Yenidoğan sarılığı nasıl oluşur?

Sarılık bilirubin adı verilen, cilde sarı rengi veren bir maddenin kandaki seviyesinin yükselmesi ve deride birikmesi sonucu oluşur. Yenidoğan bebeklerin kırmızı küre hücreleri (alyuvarlar) daha fazla olduğu için onların yıkımı (parçalanması) neticesinde bilirubin maddesi ortaya çıkar. Doğumdan önce bebeğin bilirubinini annenin karaciğeri temizler; doğumdan sonra ise bebeğin karaciğerinin bilirubini temizleyebilecek kapasiteye erişmesi birkaç gün alır; bu arada karaciğer tarafindan yeterince atılamayan bilirubin artarak sarılığa neden olur.

Yenidoğan bebeklerde sarılığın erken tespiti ve takibi oldukça önemlidir çünkü, sarılık çoğunlukla kendiliğinden geçse de, bazı durumlarda bilirubin yüksek seviyelere ulaşıp beyin hasarına neden olabilir. Bu yüzden sarılığı olan yenidoğanların özellikle ilk bir hafta-on gün içindeki doktor takipleri son derece önemlidir. On günden sonra kan beyin bariyeri kapanarak bilirubinin kandan beyne geçmesinin engellendiği kabul edilir.

Fizyolojik sarılık

Fizyolojik sarılık genellikle hayatın ikinci günü başlar, üç ve dördüncü günlerde en yüksek seviyesine ulaşır, daha sonra giderek azalır.

Diğer sebepler

Yenidoğanda sarılık oluşturabilecek başka nedenler de vardır. Bunlardan en sık görülen ikisi kan grubu uyuşmazlığına (ABO veya Rh uyuşmazlığı) bağlı oluşan sarılıktır. Bu durumlarda alyuvarlar cok hızlı bir biçimde parçalanır ve fazla miktarda bilirubin açığa çıkar.
Diğerleri;

  • Bebeğin yeterince anne sütü ya da biberonla besleniyorsa formüla (mama) alamaması,
  • Diabetli annelerin bebekleri,
  • Bazı zor doğumlarda, bebeğin kafa derisi altında kan toplanması durumu,
  • İdrar yolu enfeksiyonu,
  • Anne sütü sarılığı,
  • Doğuştan gelen bazı enzim hastalıkları.

Bu durumları tespit etmek için ekstra testler yapılması gerekir.

Bebeğinizin sarılık olduğunu nasıl anlarsınız?

Sarılık önce yüzde başlar, kandaki bilirubin seviyesi arttıkça sırayla göğse, karna, kol ve bacaklara doğru ilerler. Göz akı da sararır.

Ciltteki sarı renk en iyi gün ışığında ya da florasan lamba altında görülür. Parmakla hafifçe burun ya da karın cildine bastırılıp kaldırıldığında sarı renk daha bariz bir şekilde tespit edilebilir.

Bebeğinizin sarılık olduğunu farkeder farketmez, beklemeden bilirubin seviyesinin tespiti için bir sağlık kuruluşuna başvurmanız çok önemlidir. Doktor yapacağı muayene ile kandaki bilirubin seviyesine bakıp bakmayacağına karar vererek takipler konusunda sizi yönlendirecektir.

Bilirubin yükseldikçe bebekte ne gibi belirtiler oluşur?

En başta bebeğin cildindeki sarılık giderek koyulaşıp belirginleşir. Bebek daha çok uyur, emmesi azalır (bu sarılığı daha da arttırır). Eğer bilirubin çok yükselip beyni etkilemişse (kernikterus), o zaman bebek tiz sesle ağlamaya başlar, başını geriye atar, havaleye kadar gidebilir. Bu durumdaki bir bebekte sonuçta çoğunlukla zeka ve motor gelişim geriliği, işitme, görme sorunları oluşur.

Hangi bebekler sarılık açısından daha dikkatli takip edilmelidir?

  • Erken doğmuş bebekler,
  • Doğum esnasında kafa derisi altında kanama meydana gelmiş olanlar,
  • Ilk 24 saatte sarılığı tespit edilenler,
  • Emme sorunu olup buna bağlı olarak iyi beslenemeyen bebekler,
  • Sarılığı iki haftadan uzun süren bebekler,
  • Büyük kardeşlerinin bebeklik dönemlerinde ışık tedavisi gerektirecek kadar sarılık tespit edilmiş olanlar.

Sarılığın Tedavisi

Untumayalım ki;

Bebeğinizin karın, kol ve bacaklarında sarılık varsa, bunun yanısıra çok uyuyorsa emmesi de zayıflamışsa kaçıncı gününde olursa olsun hemen doktorunuza başvurmalısınız. Çünkü bunlar bilirubin düzeyinin yükselmiş olduğunun göstergeleridir.
Bebeğinizde sarılık varsa doktor takibi yanında onu sık ve iyi beslemeniz sarılığın çabuk atlatılması açısından önemlidir.

Yenidoğan sarılığı sık olarak görülmesine ve birçok bebekte de kendiliğinden geçmesine rağmen bu durum her bebek için geçerli değildir. Hangi yenidoğanda bilirubin duzeyinin tehlikeli seviyeye ulaşacağı her zaman tahmin edilemeyeceği için bebeğinizin ilk üç-beş gün içerisinde bir doktor tarafından görülmesi çok önemlidir. Böylece, tedavi edilmediğinde kalıcı problemlere neden olabilecek bir hastalığı kolaylıkla önlemiş olursunuz.

Dr. Arzu Özşahin
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı

Tagged , , , , , , , ,

26 Yorum

  1. esma03 Aralık 2013 at 19:59Reply

    Merhaba ben Esma. Bebeğim 5. gününde sarılığa yakalandı ve değer 23 çıktı. Bir gece ışın tedavisi aldı. 11′ e düştü. Şimdi gözünün içinde ve yüzünde var. Ne yapmalıyım?

  2. kader02 Haziran 2013 at 20:50Reply

    Oğlum 16 günlük oldu sarılığı 14′ lerdeydi. Bol bol emziriyorum sadece burun ve gözünde sararma var. Ne kadar da olsa korkuyorum acaba iyi mi yoksa kötü bilgilendirirseniz sevinirim.

  3. sertac06 Mayıs 2013 at 20:30Reply

    Benim bebeğim henüz 3 günlük. Tahlilde oran 8.6 çıktı. Doktor iyi olduğunu söyledi. Beslenmesinde bir sıkıntı yok ama çok uyuyor. Annesi emzireceği zaman bebeği zorla uyandırıyoruz. İdrarını yapmasında bir sıkıntı yok. Sizce durum normal mi? Değerli yorumlarınızı bekliyorum.

  4. akcabel-mustafa@hotmail.com03 Mayıs 2013 at 19:18Reply

    Merhaba hocam. Benim bebek 50 günlük. Sarılık diyorlar. Ne yapmam gerekiyor? Lütfen bana yardımcı olun.

  5. yusuf23 Nisan 2013 at 17:36Reply

    Annem 8 aylık erken doğum yaptı. Erken doğumun sebebi olarak bebek karnındayken zehirlenmesiymiş. Doğarken 2 kere ağladı ama küvezdeyken titremeler var ve sarılık. Hiç ağlamıyor. Bunun sebebi ne olabilir?

  6. sultan16 Nisan 2013 at 19:37Reply

    Bebeğim 15 günlük. 12 gün boyunca yenidoğan yoğun bakımında kaldı. Nefes problemi ile yatırdılar daha snra sarılık tedavisi gördü. 12.gününde hastaneden cıktık. Sarılığı 11.2 idi. Bugün kontrole gttiğimizde 16.9′ a çıkmıştı nerdeyse. Her saatte emziriyorum. Kakasını çişini gayet iyi yapıyor. Aşırı uyuyan bir bebek de değil. Uyandığında 4 saat uyanık kalıyor. Bütün bunlar normal midir bebeğim için?

  7. filiz kaplan08 Nisan 2013 at 11:49Reply

    Bebeğim 14 günlük. Sarılığı var ve testlerde 16.5 çıktı. Evde sık sık emziriyorum. Evde nasıl bir tedavi uygulamalıyım? Ter yolu ile atar mı?

  8. saliha28 Ocak 2013 at 15:48Reply

    Bebeğim 7 günlük, anne karnında 36 haftasını doldurdu. Anne karnında asimetrik gelişim geriliği vardı. 2 hafta geriden geliyordu gelişimi. Sezeryanla doğum oldu. Yüzünde karnında bacaklarında sararma olduğunu düşündüğümüzden hastaneye götürdük. Bilüribini 16.8 çıktı. Fototerapi önerdi doktor. Şekerli suyun iyi geleceğini duyduk. Siz ne önerirsiniz? Şekerli su vermeli miyiz ya da fototerapi daha mı uygun olur?

  9. deniz taşmaz16 Ocak 2013 at 08:38Reply

    Bebeğimizin 2 gününde sarılık değeri 14.1 çıktı daha sonra 15.5 ve 17.7 oldu. Hastaneye yatırdık fototerapi gördü. 10.5 ile taburcu olduk daha sonra 11.5 ve 14.1 oldu. Şimdi 17 günlük fakat değerleri daha düşmedi kums testi hormon troid ve diğerleri yapıldı. Ancak bir şey çıkmadı, idrar testi ve kültürü yapıldı onların sonucunu bekliyoruz. Devamlı takipteyiz fakat bir netice çıkmazsa ne yapmalıyız? Beslenmesi iyi, emmesi yerinde, çişini ve kakasını yapıyor ama değerler düşmüyor.

  10. Rustem26 Temmuz 2012 at 08:37Reply

    Salam men sizi Azerbaycan’dan narahat edirem. Menim oglum 23 gunlukdu amma helede gozlerinde ve yuzunde sarilik hiss edilir. Buna gore cox narahatiq ne edeceyimi bilmirem ona gorede size muraciet etdim. Bir de bilmek isteyiremki bele sariligin pis neticesi nedir? Xaish edirem cavabi tez yazin. Cavaba gore evvelceden teshekkur.

  11. emine23 Temmuz 2012 at 12:00Reply

    Merhaba. Oğlum bugün 1 haftalık oldu. Üçüncü gün bilirubin değeri 11 çıktı. Bir gece fototerapi aldık sabah tekrar tahlile gerek duyulmadan taburcu edildi ama hala göz bebeklerinde sarılık var gibi. Bu normal bir durum mudur? Emmede sorun yok şimdiden teşekkürler.

  12. Özgür Yenigökçe08 Temmuz 2012 at 18:50Reply

    Kolay gelsin. 05.06.2012 tarihinde oğlum dünyaya geldi. 3 gün sonra sarılık teşhisi kondu. Sarılık değeri 16 olana kadar yükseldi sonra 11′e düştü. Bir daha da doktor tahlil yaptırmadı. Sarılık değeri 11 olduktan sonra tekrar yükselir mi? 32 gün oldu ama hala gözdeki sarılık ve yüzündeki hahif sarımsı renk göğsündeki hafif sararmış renk geçmedi. Gözdeki ve vücudun üst kısmındaki sarılık ne zaman geçer? Ihlamur suyu vermek yararlı mıdır?

  13. Gökhan13 Haziran 2012 at 07:02Reply

    05.06.2012′ de oğlum dünyaya geldi. Ve sarılığı bu pazartesi 24′e çıkmıştı. Eşim ve ben çok korktuk . Fototerapi yaptilar 13′e düştü ama bugün yine test yaptılar. 15′e yükselmiş yine. Çok korkmaya basladik. Ne yapmamız gerek ? Yardımcı olursanız çok sevinirim. Bu artışlar inecek mi? Kakasını da çok iyi yapıyor ve anne sütü de içiyor. Hala hastanede oğlum ve eşim. Doktorlar bugün eve gidebilirsiniz diyorlar :(

  14. nurgül10 Haziran 2012 at 09:14Reply

    Bebeğin odasında sarı lamba mı? Yoksa beyaz lamba mı olması gerek?

  15. buketttt09 Mayıs 2012 at 18:58Reply

    Merhaba. Bebeğime şu anda 5 günlük sarılık teşhisi konuldu. Bilirubin 15 çıktı. Anne ile çocuk arasında kan uyuşmazlığı çıktı ben 0 pozitif eşim ise AB negatif. Çocuğumuz ise B negatif çıktı. Ne yapmam gerekiyor? Lütfen yardımcı olur musunuz?

  16. canay12 Mart 2012 at 16:59Reply

    Benim yiğenim 4.2 kg doğdu ve 3 günlükken sarılık olduğunu farkettik. Hemen test yaptırdık,netice 17 değer çıktı ve hastanede 2 gün fototerapi tedavisi gördü. Sonra tekrar test yapıldığında doktor değerlerin düştüğünü ve taburcu olabileceğini söyledi. Nihayet taburcu oldu yiğenim ve ertesi gün bebeğin doğduğu hastanedeki randevusuna götürdük. Burdaki doktor da çok sarı görünce bebeğimize test yaptı ve değerler 26 idi hemen yatırılmasını ve tekrar fototerapiye başlandı. Belki de kanı değişecek ama nasıl tedaviye rağmen bu kadar yükselir başka bir neden mi var acaba diye çok korkuyoruz. Lütfen acil cevap yazarsanız çok seviniriz teşekkür ederiz.

  17. esra31 Aralık 2011 at 16:34Reply

    Benim bebeğim şu an 19 günlük. 3,380 kg doğdu. 4. gününde kontrole gittiğimizde teni sarı olduğu ve 3,080 kg’a düştüğü için sarılık testi yapıldı. Değer 11 çıktı. Fakat sodyumu da üst sınırdaydı. Ben çok sık emziriyordum, sütüm de vardı ama doktor bebeğimin beslenemediğini söyledi. O gece mama takviyesi ve bol bol emzirme sonrası ertesi gün sodyum normale döndü, sarılık değeri de 9′a düştü. Kilosu da 3,190′a yükseldi. 12 günlükken tam doğum kilosuna geri döndü ama aslında 10 günlükken dönmesi gerekiyordu diye biliyorum. Doktor yine de normal dedi. Sarılığı da çok az kalmış, test yaptırmaya gerek yok dedi. Bu son kontrolün üzerinden bir hafta geçti. Sürekli 1-2 saatte bir emziriyorum, uyuyorsa bile uyandırıyorum. Kaka-çiş de yapıyor sıkça ama sanki yüzü hala sarı gibi geliyor bana. Bir de kilo almıyormuş gibi hissediyorum. Sütüm olmasına rağmen böyle hissetmemin nedeni sütümün bebeğim için yeterince besleyici olmaması olabilir mi? Anne sütü için yapılan herhangi bir test var mi?

  18. hatice26 Aralık 2011 at 14:16Reply

    Benim bebeğim şu anda 5 günlük, kan değeri ise 15.4. Yüksekliğinden dolayı korkmalı mıyım? Yoksa endişeye gerek yok mudur? Vereceğiniz cevap için şimdiden teşekkürler.

  19. yasemin yavaş20 Aralık 2011 at 22:33Reply

    Bebeğimiz 3 günlük iken yapılan sarılık testinde billirubin değeri 7,4 mg idi. 10 günlük iken yapılan fiziki kontrolde sarılık bacaklarına kadar inmişti. Ancak doktorumuz tarafından sarılığında azalma olduğu belirtilip kan testi yapılmamıştı. 16 günlük iken yapılan fiziki kontrolde (gene kan değerlerinin ölçülmesine gerek duyulmadı) sarılığın azaldığı belirtilmiş, 1 aylık olunca tekrar kontrole gelmemiz istendi. Şuan bebeğimiz 22 günlük olmasına rağmen gövdesinin üst kısmında ve yüzünde sarılık halen devam etmektedir. Anne sütünü almada ve idrar yapmada herhangi bir problem bulunmamaktadır. Fizyolojik sarılığın bu kadar uzun sürmesi normal midir? Ayrıca neler yapmalıyız?

  20. muhabbet20 Aralık 2011 at 19:26Reply

    Benim bebeğim 5. gününde sarılık değeri 22′ye çıktığında bir gece fototerapi gördü.
    Şu an 32 günlük sarılık değeri hala 11. Acaba sarılığı hangi güne kadar geçer? Ayrıca geçmesi için tavsiyeleriniz nelerdir? Endişelenecek bir durumda mıyız? Teşekkürler.

  21. İRFAN08 Aralık 2011 at 08:47Reply

    Bizim bebeğimiz henüz beş günlük. Dün topuk kanı verdik. 13,8 çıktı ve doktor iki gün sonra gel üçüncü gün geç olabilir dedi. Çok mu yüksek çıkmış. Bir de bebeğimiz çok uyuyordu, dünden beri sıksık emziriyoruz. Işık açık yatıyor bebeğimiz faydası olur mu? Teşekkürler.

  22. meryem02 Aralık 2011 at 22:47Reply

    Merhaba. Benim bebeğim 32 haftalık doğdu. Şu an 20 günlük, ilk günlerde fototerapi aldı sonra stoplandı. Bugün sarılığının artmış olduğunu fark ettim ve doktora götürdüm, hastanede 11.92 diğer bir hastanede 10.1 cıktı. Kan uyuşmazlığımız yok kilo da alıyoruz onda da sıkıntı yok. Anlayamadığım sarılık sürekli tekrarlıyacak mı? Ve şu anki durum bebeğime bi zarar verir mi? Bu konuda beni aydınlatırsanız cok sevinirim.

  23. Dr tamer Kuyucu15 Kasım 2011 at 14:55Reply

    Dilek Hanım, bebeğinizin sadece göz kapaklarında sarılık olması sarılığının oldukça azaldığını düşündürür. Bebeğinizin sarılığı için endişelenmeyin. Bebeğinizle sağlıklı mutlu günler geçirmeniz dileklerimle.

  24. yasemin15 Ekim 2011 at 07:24Reply

    Benim bebeğim de şu anda 9 günlük. İkinci gününde sarılıktan küvezde 2 gün kaldı. Dün tekrar test yaptırdım ve kan değeri 8 çıktı. Endişe etmeli miyim? Sarılık teşhisi kaçıncı derede konur?

    • Dr tamer Kuyucu15 Kasım 2011 at 15:00Reply

      Yasemin hanım 9 günlük bebeğinizin 8 mg dl bilirubinin olması gayet normal. Yatış sınırınız bilirubinin 17 nin üzerine çıkmasıdır. Sarılığınız 15 günden fazla devam ederse uzamış sarılık tetkikleri yapılmalıdır.
      Bebeğinizle sağlıklı mutlu günler geçirmeniz dileklerimle.

  25. dilek yıldırım11 Ekim 2011 at 14:39Reply

    Benim bebeğim şu an 28 günlük. 2 hafta önce sarılığı 14 lerde idi, ve şu zamana kadar sadece gözaklarında çok az miktarda vardı. Yani 2 hafta önce geçmişti ve bügün yine göz ve yüz kısmında sararma var şu an. Tekrar çok endişeliyim böyle bir duurum normal mi?

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sitemiz sorulara cevap vermek için bir danışmanlık servisi vermemektedir ve doktorlara görev vermemektedir. Sorulara verilecek cevaplar tamamen gönüllülük esasına göredir, ve ziyaretçilerimizin deneyimlerini paylaşmak için fırsat tanımak üzere yorum kısmı açık tutulmaktadır.

*

* Copy This Password *

* Type Or Paste Password Here *

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Hakkımızda
Sağlık.Net ziyaretçilerine sağlık durumları hakkında ihtiyaç duyulan bilgileri sağlamayı amaçlayan bir web sitesidir. Sitemizde yer alan bilgiler güncel ve güvenilir kaynaklardan elde edilmektedir. Sizler de kişisel tecrübelerinizi ve sitemizdeki yazılar hakkındaki görüşlerinizi yazıların altında bulunan yorum kısmı aracılığıyla ziyaretçilerimizle paylaşabilirsiniz.
Son Yorumlar
  • Furkan Eren Arslan: Araştırma bilgilerime göre ameliyattan sonra bir süre zarfında ameliyat bölgesi çevresi şişip kızararak, morarma oluşabiliyor. Normaldir, derim ama doktorunuza danışın
    View Post
Facebook
UYARI
Bu sitede yer alan tüm içerik bilgilendirme amaçlıdır. Sağlık.Net sitesi hastalık teşhis ve tedavi hizmetleri vermemektedir. Herhangi bir sağlık probleminiz olması durumunda ilgili doktorlar ile iletişime geçmenizi tavsiye ederiz.